بازگشت

مقدمه ای بر فیزیک گفتار

وقتی دو نفر با هم صحبت می کنند، فعالیت های گوناگون بسیاری در هر یک از آن دو به وقوع می پیوندد. اساسی ترین بخش این فعالیت ها در مغز آن ها صورت می گیرد. چرا که مغز جایی است که تمام دانش زبانی که آن ها به صورت گفتار به کار می گیرند، در آن انباشته شده است. این دانش زبانی برای ارتباط از راه گفتار الزامی است. ما اطلاعاتی راجع به دستگاه واجی زبان را که شامل تفاوت های بارز در صداها، آهنگ، و الگوی موزون گفتار می شود، داریم. همچنین قوانین دستوری و نحوی که بر گفتار ما حاکم هستند، و همینطور واژگان گسترده ای را که در هنگام شنیدن یا تولید گفتار به خاطر می آوریم، همه را در مراکز گفتاری مغز نگهداری می کنیم.

در تمامی طول زمانی که یک نفر در حال سخن گفتن است، مغز او آنچه را که شخص می خواهد بگوید، به صورت ساختمان های زبانی درمی آورد. این عمل نیز شامل انتخاب کلمات از واژه نامه موجود در کرتکس (Cortex)، تنظیم شکل محنی، قرار دادن واژه ها در نظمی مناسب، وارد کردن عناصر دستوری و ساختن کلمات، و پشت سر هم قرار داد واج هاست، که مجموعه این اعمال پیام را می سازد.

علاوه بر این تمامی اعمال کاملا زبانی، مغز گوینده در حال فرستادن یک جریان دائمی فرمان های عملیاتی به بسیاری از عضلاتی است که درگیر حرکات ماهرانه ای برای تولید گفتار می باشند.

این فرمان هایی که به صورت ضربان های عصبی هستند، از مغز به سه دستگاه عمده عضلانی صادر می شوند. این سه دستگاه عضلانی عبارتند از: عضلات تنفسی در فقسه سینه و شکم، عضلات هنجره که در تحقق آوایی نقش دارند و بالاخره عضلات سر و گردن که در تولید صداهای گفتار مؤثرند.

در بخش عمده ای از زمان تولید گفتار، حنجره نقش منبع ارتعاشی، و ستون هوا از حنجره تا لب ها که همان مجرای فوق چاکنایی (Vocal Tract) باشد، به عنوان دستگاه طنین بخش عمل می کنند.

به هر صورت می دانیم که بدون داشتن یک منبع نیرو یا انرژی هیچ صدایی تولید نمی شود. بنابراین چیزی که در اینجا مورد بررسی قرار می گیرد، مساله منبع انرژی لازم برای تولید گفتار می باشد.

منبع: جزوه فیزیک صوت، مهندس جعفری